تازه های کتاب در ایران و جهان
- بخش
نهم - اسفندماه
1387
نسرين
پورهمرنگ
زندگي
و مرگ مولف/ گردآوري و تاليف: محمدمهدي لبيبي/ انتشارات افكار
رولان
بارت از منتقدان ادبي قرن بيستم است كه در سال 1915 در يكي از شهرهاي فرانسه به
دنيا آمد. در سال 1918 پدرش در جنگ كشته شد و او با مادرش تنها ماند.
از آن پس
اغلب دچار افسردگي مي شد، وقتي مادرش را نيز از دست داد در اتوبيوگرافي اش نوشت
كه ديگر اشتياقي به زندگي ندارد. به فاصله ي كوتاهي پس از مرگ مادر در 25
فوريه ي 1980 هنگام عبور از خيابان با كاميوني تصادف كرد و از دنيا رفت.
بارت در
جواني به محافل چپ و ماركسيست پيوست, اما پس از مدتي كوتاه از آنها جدا گرديد و
به تدريس در موسسه ي مطالعات عالي اجتماعي فرانسه مشغول شد.
نخستين
كتابش با عنوان <صفر نوشتار> در سال 1953 منتشر شد و سپس كتابهاي ديگري با
عنوان <ميشله>، <اسطوره شناسي ها>، <درباره راسين>، <مقاله هاي نقادي> و
<امپراتوري نشانه ها> را منتشر كرد كه با رويكردي ساخت گرايانه به زبان شناسي و
نشانه شناسي توجه مي كند.
بارت در
سالهاي پاياني عمرش با نگارش كتابهايي چون <مرگ مولف>، <از اثر به متن>، <لذت
متن> و <نقد و حقيقت> به پساسارختارگرايي روي مي آورد. زبان بارت در اين كتابها
پر ابهام و شعرگونه است.
كتاب
<زندگي و مرگ مولف> كه اينك توسط محدمدمهدي لبيبي گردآوري و تاليف شده شرحي است
بر نظريه ي مرگ مولف به همراه چند نقد و مقاله ي ديگر.
بارت در
تحليلهايي كه از پديده ها و مظاهر فرهنگي جامعه ي فرانسه ارائه مي دهد مي كوشد
تا از وراي پديده هاي فرهنگي به ساختار نهايي دسترسي پيدا كند. او به خود معاني
توجه ندارد بلكه در جست و جوي قاعده هاي معنايي است، يعني به امكاناتي توجه
دارد كه زبان براي معنا فراهم مي كند.
بارت در
كتاب <مرگ مولف> به تفسيرپذير بودن متن، نسبي بودن حقيقت، بينامتني بودن
خواننده و محدوديتهاي زباني و تفكري انساني مي پردازد.
اين كتاب
كه توسط انتشارات افكار منتشر شده به دو بخش تقسيم شده است: در بخش نخست چند
مقاله به قلم چندين صاحبنظر گردآوري شده و در بخش دوم با نگارش چندين مقاله
نظريات بارت مورد انتقاد قرار گرفته است.
به عقيده
ي مولف اين كتاب, مي توان از راه پرسش و پاسخ از متن – با وجود همه ي محدويت
هايي كه تفكر و زبان انساني دارا است – به هدف مورد نظر نويسنده نزديك شد و اين
موضوع مانعي براي فهم انديشه ي ديگران نيست.
*
در
توفان گل سرخ/ اينگه بورگ باخمن/ ترجمه ي فواد نظيري/ نشر ثالث/ 226 صفحه
بورگ
باخمن شاعر و داستان نويس اتريشي است كه در سال 1926 در اين كشور به دنيا آمد.
پس از به پايان رسانيدن تحصيلات دانشگاهي در رشته ي حقوق و فلسفه به نوشتن
نمايشنامه هاي راديويي پرداخت و سپس به سرايش شعر روي آورد و مجموعه يي از
شعرهاي خود را با نام <زمان مهلت مانده> منتشر كرد. پس از آن <فراخوان خرس
بزرگ> را انتشار داد.
از باخمن
در دوره ي حياتش بيش از 15 عنوان كتاب نمايشنامه، شعر و داستان بر جاي مانده
است.
وي در سن
43 سالگي بر اثر سانحه ي آتش سوزي در آپارتمانش جان سپرد. هم اكنون يك جايزه ي
ادبي در اتريش به نام <باخمن> نامگذاري شده و برگزار مي شود.
مجموعه
شعر <در توفان گل سرخ> باخمن با ترجمه ي فواد نظيري همينك در ايران منتشر شده
كه 50 شعر از اين شاعر را در خود جاي داده است كه شعرهاي آن از سه مجموعه ي شعر
او با نامهاي <زمان مهلت مانده>، <فراخوان خرس بزرگ> و <آخرين اشعار> گلچين شده
اند.
مترجم
<در توفان گل سرخ> در مقدمه يي از سختي كارش در ترجمه ي اين اثر سخن گفته و
اذعان داشته است كه ترجمه ي شعر به ويژه شعر فلسفي كاري بسيار دشوار است.
گفتني
است پيش از اين از باخمن مجموعه داستاني با نام <جوش كار> با ترجمه ي شهناز
نصراللهي در سال 83 در ايران منتشر شده بود.
*
سياست
در ايران (گروهها، طبقات و نوسازي)
جيمز آلبن بيل/ ترجمه ي علي مرشدي زاد/ نشر اختران/ 280 صفحه
كتاب
<سياست در ايران> نخستين بار در سال 1972 منتشر شد و نويسنده با تحليل طبقه ي
متوسط در ايران به جايگاه آن در سياست پرداخت.
آلبن بيل
كه پژوهش هايي بسيار در باره ي ايران و خاورميانه انجام داده در آثار پيشين
خود نيز از جمله <عقاب و شير> به تحليل روابط ايران و آمريكا پرداخته است.
وي ضمن
تشريح برنامه ي اصلاحات ارضي در زمان پهلوي دوم آن را به ساختار طبقات در ايران
مرتبط مي كند و بدين منظور به بررسي صورتهاي مختلف طبقه هاي اجتماعي در تاريخ
گذشته ي ايران مي پردازد.
كتاب
<سياست در ايران> در شش فصل فراهم آمده است:
ساختار اجتماعي ايراني – اسلامي/ روشنفكران حرفه اي – ديوان سالار طبقه جديد/
براندازان، از خود بيگانگي نظام ايدئولوژيك/ فن سالاران سياسي نارضايتي از روش
كار/ بند و بست چيان: دفاع از نظام شبكه اي/ انقلاب سفيد: سياست حفظ نظام
